VÀI KỶ NIỆM VỚI NGUYỄN QUANG THIỀU

1. Với Nhà báo NQT: ít người biết là tôi đã cùng làm việc với Thiều 1-2 năm khi xây dựng ban đầu tạp chí Người Đô Thị do nhà báo Trần Trung Chính (từ báo Lao Động) sáng lập năm 2006.

NĐT luôn luôn là tờ tạp chí cao cấp về tri thức, trí tuệ đối với những vấn đề đô thị VN, cho đến nay!

2. Với Giám đốc NXB NQT:

- Năm 2018, nhà nghiên cứu phê bình văn học Thuỵ Khuê (nguyên BTV Đài RFI) nhờ tôi tìm NXB ở VN in cuốn “Nghiên cứu phê bình văn học TK 20” (đã post nhiều kỳ trên website vanviet.info). Tôi chuyển ngay email cho Thiều. Thiều cho in ngay.

Sau khi sách ra, chị TK được về nước sau hơn 20 năm bị cấm! Chị còn dự ra mắt sách ở Hà Nội.

(Trước đó, năm 2015, sau khi Văn Việt post nhiều kỳ sách “Vua Gia Long và người Pháp” của Thuỵ Khuê, và trao Giải Đặc biệt Văn Việt của Ban Vận động Văn đoàn Độc lập VN, tôi đã động viên chị mạnh dạn gửi bản thảo về xuất bản tại VN – lâu nay chị chỉ in sách ở Mỹ. Sau vài ngày đắn đo, chị OK. Cuốn sách

 mất gần 1 năm mới tìm được NXB Hồng Đức).

Sau chuyến đi ấy, chị công khai lên tiếng ghi nhận những đổi mới mà chị chứng kiến ở VN và liên tục tặng cho Bảo tàng Mỹ thuật TPHCM những bộ sưu tập vô giá của gia đình chị: Lê Thị Lựu, Lê Bá Đảng, và nhiều tác giả VN lừng danh khác. TPHCM đã cử 1 đoàn do Phó Chủ tịch TP sang Paris để tiếp nhận.

- Năm 2020, nhận uỷ quyền của Đặng Thái Sơn, con trai cố thi sĩ Đặng Đình Hưng ở Canada, tôi đã tổ chức và gửi bản thảo cuốn “Đ Đ H Về Bến Lạ” cho Thiều. Anh duyệt ngay, không bỏ 1 câu 1 chữ. Đêm ra mắt sách ở Viện Pháp Hà Nội là sự kiện văn hoá hoành tráng, sang trọng hiếm có.

- Năm 2022, nhận uỷ quyền của gia đình cố thi sĩ Hoàng Cầm, tôi đã tổ chức và gửi bản thảo cuốn “Hoàng Cầm Về Kinh Bắc” cho Thiều. Anh duyệt ngay, không bỏ 1 câu 1 chữ (kể cả những chỗ thường bị coi là “nhạy cảm”). Đêm ra mắt sách ở Viện Pháp Hà Nội cũng hoành tráng, và là sự kiện văn hoá cuối cùng của Viện này ở địa điểm rộng lớn to đẹp phố Tràng Tiền.

Đêm ấy, khi tôi nói lời cảm ơn Giám đốc NXB, Thiều đã lên sân khấu phát biểu, cảm ơn nhà thơ HH có công tổ chức cuốn sách và sự kiện!

- Khi làm tập san “Viết & Đọc”, Thiều đã chủ động đề nghị tôi gửi 2 chùm thơ sáng tác và dịch (Ocean Vuong) cho tập san sang trọng bậc nhất VN này!

3. Với Chủ tịch Hội Nhà Văn VN

(chuyện bây giờ mới kể)

- Trong buổi cơm trưa do Đại sứ Pháp mời trước đêm ra mắt sách “Đ Đ H Về Bến Lạ” tại ĐSQ Pháp, khi ông tân đại sứ muốn nghe về tình hình văn nghệ VN, nhà văn Bảo Ninh đề nghị tui, với tư cách “lão thành” nhất trong bàn. Tui: “Xin để ông NQT là tân Chủ tịch HNV chính thống nói trước!”.

Thiều nói 1 câu mà ai nấy ngơ ngác ko hiểu ý gì! “Hôm trước nhà thơ HH có đến thăm NXB Hội nhà văn, và… giao cho tôi một trọng trách nặng nề hơn nhiều so với những gì cấp trên của tôi giao”. Và anh nói sơ về những dự định xây dựng Hội, nhấn mạnh ý “để cho văn học bớt bị… chính trị hoá!”.

Chỉ tôi là đoán được ý Thiều!

Thì ra: Khi đến NXB (cùng Nguyễn Thuỵ Kha) để cảm ơn Thiều đã duyệt nhanh tập “Đ Đ H Về Bến Lạ”, khi ấy chưa đến ngày bầu BCH Hội mới. Tôi hỏi thăm liệu Thiều có trúng cử? và nói đùa: “Nếu cậu làm Chủ tịch, có khi tớ hứng lên viết đơn xin vào Hội hihi”.

- Cũng trong bữa ăn trên, sau khi Thiều phát biểu, thì tui nói. Mở đầu: “Ông tân đại sứ có cơ duyên gặp gỡ cùng trên 1 bàn 2 nhân vật: Chủ tịch Hội nhà văn chính thống của nhà nước VN và người đồng sáng lập Ban vận động Văn đoàn Độc lập VN…”

Đến năm 2024, trong buổi ra mắt cuốn hồi ký của Lê Kiên Thành con trai Cố TBT Lê Duẩn, Thiều công khai phát biểu: “Chúng tôi đã in thơ của nhà thơ HH trong Ban VĐ VĐ ĐL, và tới đây sẽ tổ chức 1 cuộc gặp mặt giữa HNV VN và Ban VĐ VĐ ĐL…”

- Trước những ngày “bão táp” của văn đàn VN, tôi có gợi ý Thiều tạo điều kiện cho 1 tên tuổi quan trọng của văn học hải ngoại về thăm lại quê hương, Thiều nói đang xúc tiến tổ chức một hội nghị/ hội thảo về văn học VN trên toàn cầu, sẽ mời những tên tuổi của VH Hải ngoại.

---

HÔM NAY, THIỀU TỰ XIN RÚT VÀ BỊ BÃI MIỄN MỌI CHỨC VỤ CỦA ĐCS TRAO CHO. TUI THẤY LÀ ĐIỀU DỄ HIỂU!

CHỈ CÒN 1 VIỆC MÀ NHIỀU NGƯỜI TRÔNG ĐỢI SẼ CÓ LÚC THIỀU CÔNG KHAI: 30 NĂM TRƯỚC, VÌ SAO ANH ĐÃ VIẾT “KẺ ÁM SÁT CÁNH ĐỒNG”??

FB: Hoang Thụy Hưng